از هزینه‌کرد درمان تا سرمایه‌گذاری برای سلامت؛ رویکرد نوین بیمه سلامت

کیاپرس/در سال‌های اخیر، رویکرد نظام سلامت در کشور به‌تدریج از تمرکز صرف بر تامین هزینه‌های درمان به سمت پیشگیری، مدیریت بیماری و صیانت از سلامت مردم حرکت کرده است. سازمان بیمه سلامت نیز در این مسیر، با بازنگری در سیاست‌ها و اولویت‌های خود، تلاش کرده است نقش خود را از یک پرداخت‌کننده هزینه‌های درمان، به یک خریدار راهبردی خدمات سلامت و حامی سلامت‌ محوری ارتقا دهد.

به گزارش کیاپرس از مرکز روابط عمومی و امور مشتریان سازمان بیمه سلامت ایران، یکی از رویکردهای ارزشمند در این زمینه، توجه جدی‌تر به پیشگیری سطح چهارم است؛ رویکردی که هدف آن جلوگیری از مداخلات پزشکی غیرضروری، تشخیص‌های بیش از حد، درمان‌های غیرضروری و پیامدهای ناخواسته ناشی از خدمات تشخیصی و درمانی است. توجه به این سطح از پیشگیری، علاوه بر آن‌که می‌تواند از تحمیل آسیب‌های قابل اجتناب به بیماران جلوگیری کند، موجب کاهش هزینه‌های زائد و غیرضروری نظام سلامت نیز می‌شود.

در واقع، پیشگیری سطح چهارم یک نگاه انسانی و اقتصادی توأمان به سلامت دارد؛ از یک سو تلاش می‌کند مردم را از مواجهه غیرضروری با آزمایش‌ها، تصویربرداری‌ها، داروها و مداخلات درمانی مصون نگه دارد و از سوی دیگر، با مدیریت صحیح منابع، زمینه استفاده بهینه از اعتبارات سلامت را فراهم می‌کند. این رویکرد می‌تواند یکی از مسیرهای مهم برای حرکت به سمت سلامت اثربخش، بیمارمحور و هزینه‌اثربخش باشد.

از سوی دیگر، با توجه به بار روزافزون بیماری‌های غیر واگیر مانند بیماری‌های قلبی و عروقی، دیابت، سرطان‌ها، بیماری‌های مزمن و سلامت سالمندان مدیریت این بیماری‌ها نیازمند نگاهی فراتر از درمان فرد بیمار است. بیمه سلامت در سال‌های اخیر در این حوزه نیز فعال بوده و معاونت‌های تخصصی سازمان با انجام مطالعات، طراحی برنامه‌ها و اجرای اقدامات مختلف، گام‌های مهمی در جهت ارتقای مدیریت بیماری‌های غیرواگیر برداشته‌اند.

اهمیت این اقدامات در آن است که بیماری‌های غیرواگیر معمولا ماهیتی مزمن و طولانی‌مدت دارند و بخش قابل توجهی از هزینه‌های نظام سلامت را به خود اختصاص می‌دهند. بنابراین، شناسایی به‌موقع افراد در معرض خطر، پیشگیری از بروز بیماری، تشخیص زودهنگام، کنترل مناسب بیماری و جلوگیری از عوارض آن، نه‌تنها کیفیت زندگی مردم را بهبود می‌بخشد، بلکه می‌تواند از هزینه‌های سنگین و قابل اجتناب در مراحل پیشرفته بیماری نیز جلوگیری کند.

نکته مهم دیگر، همکاری و هم‌افزایی بیمه سلامت با سایر دستگاه‌ها و سازمان‌های مرتبط است. مدیریت سلامت، به‌ویژه در حوزه پیشگیری و بیماری‌های غیرواگیر، موضوعی فرابخشی است و هیچ سازمانی به‌تنهایی نمی‌تواند پاسخگوی همه ابعاد آن باشد. تعامل با وزارت بهداشت، دانشگاه‌های علوم پزشکی، مراکز علمی و پژوهشی و سایر دستگاه‌های مرتبط، زمینه را برای استفاده از ظرفیت‌های مشترک، تبادل دانش و تجربه و اجرای موثرتر برنامه‌های سلامت‌محور فراهم کرده است.

برآیند این رویکرد را می‌توان در یک تغییر مهم خلاصه کرد: بیمه سلامت دیگر فقط به دنبال پرداخت هزینه بیماری نیست؛ بلکه تلاش می‌کند با سیاست‌گذاری و خرید هوشمند خدمات، از بروز بیماری و آسیب‌های قابل پیشگیری نیز جلوگیری کند.

تداوم این مسیر و تقویت نگاه پیشگیرانه، به‌ویژه پیشگیری سطح چهارم، توسعه برنامه‌های مدیریت بیماری‌های غیرواگیر و گسترش همکاری‌های بین‌بخشی، می‌تواند بیمه سلامت را بیش از پیش به یک سازمان سلامت‌محور، آینده‌نگر و مبتنی بر شواهد تبدیل کند؛ سازمانی که ماموریت خود را نه فقط در پرداخت هزینه‌های درمان، بلکه در حفاظت از سلامت مردم و صیانت از منابع نظام سلامت تعریف می‌کند.

لیلا نوری، مسئول روابط عمومی اداره کل بیمه سلامت آذربایجان غربی