تب در کودکان؛ چه زمانی باید نگران شویم؟
کیاپرس/متخصص اطفال با بیان اینکه تب در بسیاری از موارد واکنش طبیعی بدن به عفونت‌هاست، گفت: تب به‌تنهایی همیشه نشانه یک بیماری خطرناک نیست؛ اما سن کودک، میزان تب، مدت تداوم آن و علائم همراه، تعیین می‌کند که خانواده‌ها چه زمانی باید کودک را برای ارزیابی پزشکی به مرکز درمانی برسانند.
به گزارش کیاپرس از وبدا، دکتر امید صفری، متخصص اطفال و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی گفت: به‌طور کلی، دمای بدن ۳۸ درجه سانتی‌گراد یا بالاتر که با دماسنج اندازه‌گیری شود، تب محسوب می‌شود. با این حال، آنچه اهمیت بیشتری دارد، وضعیت عمومی کودک است؛ اینکه کودک هوشیار است یا نه، شیر و مایعات می‌خورد یا خیر، تنفس طبیعی دارد یا نه و آیا رفتار او نسبت به حالت عادی تغییر کرده است.
این متخصص اطفال تأکید کرد: در نوزادان، تب باید جدی‌تر پیگیری شود. مشاهده دمای ۳۸ درجه سانتی‌گراد یا بیشتر در شیرخوار زیر سه ماه، حتی اگر کودک در ظاهر حال عمومی مناسبی داشته باشد، نیازمند ارزیابی فوری پزشکی است و خانواده‌ها نباید منتظر کاهش خودبه‌خودی تب بمانند.
دکتر صفری ادامه داد: در کودکان بزرگ‌تر نیز اگر تب همراه با بی‌حالی شدید، کاهش سطح هوشیاری، خواب‌آلودگی غیرعادی، گریه مداوم و تسکین‌ناپذیر، تشنج، سفتی گردن، سردرد شدید، بثورات پوستی غیرعادی، کبودی لب‌ها، دشواری یا تندشدن تنفس، درد شدید، استفراغ مکرر یا نشانه های کم‌آبی بدن مانند خشکی دهان، گودافتادگی چشم‌ها و کاهش ادرار باشد، باید فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفته یا کودک به نزدیک‌ترین مرکز درمانی منتقل شود.
وی با اشاره به اهمیت توجه به مدت تب، گفت: اگر تب کودک بیش از سه روز ادامه پیدا کند، یا پس از بهبود نسبی دوباره بازگردد، لازم است کودک توسط پزشک معاینه شود. همچنین کودکان دارای بیماری‌های زمینه‌ای، ضعف سیستم ایمنی یا سابقه تشنج ناشی از تب، نیازمند توجه و پیگیری دقیق‌تر هستند.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی البرز خاطرنشان کرد: والدین نباید تنها بر عدد دماسنج تمرکز کنند. کودکی که حتی با تب متوسط، بی‌حال است، مایعات نمی‌نوشد، به محیط واکنش مناسبی ندارد یا ظاهر غیرطبیعی دارد، باید زودتر ارزیابی شود. در مقابل، کودکی که با وجود تب، هوشیار است، بازی می‌کند و مایعات می‌نوشد، معمولاً وضعیت بهتری دارد؛ هرچند همچنان باید تحت نظر باشد.
دکتر صفری درباره مراقبت اولیه در منزل گفت: مصرف مایعات کافی متناسب با سن کودک، لباس سبک، استراحت و اندازه‌گیری درست دمای بدن از اقدامات مهم است. داروهای تب‌بر نیز باید فقط با توجه به سن و وزن کودک و طبق توصیه پزشک یا داروساز مصرف شوند. استفاده خودسرانه از آنتی‌بیوتیک‌ها، مصرف داروهای بزرگسالان برای کودک و انجام روش‌هایی مانند پاشویه با آب بسیار سرد یا الکل توصیه نمی‌شود.
وی در پایان هشدار داد: تب در نوزاد زیر سه ماه، تشنج، تنگی نفس، بی‌حالی شدید، اختلال هوشیاری، کم‌آبی یا بثورات پوستی غیرعادی، از علائمی هستند که نیاز به مراجعه فوری دارند. در صورت بروز تشنج، کودک را به پهلو قرار دهید، محیط اطراف او را ایمن کنید، چیزی داخل دهان او نگذارید و زمان تشنج را ثبت کنید؛ سپس فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.